Czym są elektrolity i kiedy warto je przyjmować?

Elektrolity odpowiadają za elektrochemiczną równowagę w organizmie. Utrzymanie ich prawidłowego poziomu jest kluczowe dla zachowania zdrowia i funkcjonowania wielu procesów życiowych. Niestety, różne okoliczności wpływają na niedobry tych cennych składników. Kiedy należy uzupełnić elektrolity? Czy elektrolity można „przedawkować”?

Co to są elektrolity?

Z chemicznego punktu widzenia elektrolity to jony soli. W ludzkim organizmie występują jako jony sodu (Na+), wapnia (Ca2+), potasu (K+), magnezu (Mg2+), wodorowęglanu (HCO3-), chlorku (Cl-) i fosforanów. Ich zadaniem jest:

• regulacja ciśnienia osmotycznego, czyli optymalne nawodnienie organizmu;
• utrzymanie równowagi kwasowo-zasadowej, czyli prawidłowego pH płynów ustrojowych (krwi, moczu, soku żołądkowego) ;
• przewodnictwo nerwowo-mięśniowe, odpowiadające za prawidłowe działanie mięśni i układu nerwowego;
• transport substancji przez błony komórkowe.

Kiedy tracimy elektrolity?

Elektrolity takie jak sód, magnez i potas zawarte są w wodzie ustrojowej, która stanowi aż 50-60% całkowitej masy ciała. Utrata wody wiąże się również z utratą elektrolitów. Odwodnieniu, i tym samym utracie elektrolitów, sprzyja:

• wzmożony wysiłek fizyczny;
• upały;
• biegunka;
• znaczne spożycie alkoholu;
• przyjmowanie niektórych leków;
• niektóre diety, w tym głodówka.

Na czym polega suplementacja elektrolitów?

Elektrolity dostępne są w postaci saszetek z proszkiem do rozpuszczenia w wodzie lub tabletek musujących. Preparat należy zawsze przyjmować zgodnie z zaleceniami producenta – nadmiar elektrolitów może być równie niebezpieczny dla zdrowia co niedobór.

Wśród preparatów z elektrolitami znajdziemy elektrolity dla dorosłych, dla dzieci (zapotrzebowanie na te składniki różni się m.in. od wieku), dla seniorów, dla diabetyków, dla osób uprawiających sport i przewlekle chorych.

Nie można zapominać też o naturalnym dostarczaniu elektrolitów przez jedzenie owoców, warzyw, a przede wszystkim picie wody, najlepiej mineralnej, wzbogaconej o takie składniki jak wapń, magnez, potas i sód.

Co dzieje się w organizmie przy niedoborze elektrolitów?

Konsekwencje niedoboru elektrolitów to między innymi:

• ogólne osłabienie;
• zmęczenie;
• drżenie mięśni lub skurcze;
• zaburzenia rytmu serca;
• ból głowy;
• podwyższone ciśnienie krwi;
• nudności i biegunki;
• zwiększone pragnienie;
• utrata przytomności.

Jak uniknąć odwodnienia latem? Sprawdź, ile wody pić latem i jak się prawidłowo nawadniać!

Czy elektrolity można przedawkować?

Nadmiar elektrolitów jest tak samo szkodliwy jak niedobór. Objawy zbyt wysokiego poziomu elektrolitów w organizmie są podobne do objawów obniżonego poziomu elektrolitów, a należą do nich m.in.:

• przyspieszenie lub spowolnienie pracy serca (w zależności, czy jest to nadmiar potasu, czy sodu);
• podwyższone lub obniżone ciśnienie krwi;
• zawroty głowy;
• splątanie i dezorientacja;
• drżenie mięśni;
• zmęczenie i osłabienie.

W skrajnym przypadku nadmiar elektrolitów może prowadzić do uszkodzenia narządów wewnętrznych, a nawet śmierci.

Bibliografia

https://przyslowia.cos.pl/sw/34_04/43.pdf