Ubezpieczenie farmy fotowoltaicznej – praktyczny przewodnik dla inwestora

Wysokie ceny energii i szybkie tempo transformacji klimatycznej sprawiają, że ubezpieczenie farmy fotowoltaicznej staje się dziś dla dewelopera OZE równie ważne jak gwarancja przyłączeniowa czy umowa serwisowa typu O&M.

Odpowiednio dobrana polisa chroni kapitał już od pierwszego palika wbitego w ziemię, a potem – przez dwie dekady pracy modułów – zapewnia zwrot utraconych przychodów, gdy natura lub technologia zawiedzie.

Główne obszary ryzyka, na które musi odpowiadać polisa

1. Ekstremalne zjawiska pogodowe
Grad o średnicy trzech centymetrów potrafi w kwadrans zniszczyć kilkanaście procent paneli. Wichura może zerwać część konstrukcji lub poplątać okablowanie, a długotrwała susza zwiększa zagrożenie pożarowe na polach sąsiadujących z instalacją.

2. Awarie techniczne i błędy projektowe
Zbyt słabo zwymiarowana rama stalowa nie wytrzymuje obciążeń wiatru, a wadliwa partia falowników wywołuje liczne przerwy w produkcji. Jeśli analiza due‑diligence nie wykazała takich słabości, równie ważne jak gwarancja producenta będzie odpowiednio szerokie ubezpieczenie farmy fotowoltaicznej pokrywające koszty wymiany i utraty zysku.

3. Odpowiedzialność środowiskowa i cyberzagrożenia
Wyciek oleju z transformatora może skażać glebę, a hakerzy potrafią zdalnie zmienić parametry pracy SCADA, doprowadzając do przegrzania modułów. Polisa Environmental Liability i rozszerzenie cyber to dziś rynkowy standard.

Jak zmienia się zakres ochrony w kolejnych fazach projektu

Faza 1 – Development
W okresie uzyskiwania decyzji środowiskowych warto rozważyć polisę kosztów inwestycji. Zwraca ona wydatki na badania geologiczne czy opłaty administracyjne, gdy projekt zostanie wstrzymany z przyczyn niezależnych od inwestora.

Faza 2 – Budowa
Pakiet CAR/EAR (Contractors All Risk/Erection All Risk) chroni wszystkie prace montażowe oraz materiał na placu budowy. Dobre ubezpieczenie farmy fotowoltaicznej w tej fazie obejmuje również OC wykonawcy względem osób trzecich.

Faza 3 – Rozruch
Po pierwszym podłączeniu instalacji do sieci może okazać się, że uzysk energii jest niższy od prognozy. Klauzula Guarantee of Performance wyrównuje stratę do poziomu przyjętego w modelu finansowym.

Faza 4 – Eksploatacja
Polisa property rozszerzona o business interruption staje się tarczą finansową, gdy wichura lub awaria uszkodzi kluczowe komponenty. Co ważne, odszkodowanie musi obejmować dochód utracony z zakontraktowanego PPA, a nie tylko koszty naprawy.

Pięć klauzul, bez których nie ma pełnej ochrony

1. Przepięcie indukcyjne – pokrywa szkody po uderzeniu pioruna w linie przesyłowe.

2. Błąd projektowy – odszkodowanie za wady konstrukcji wsporczej lub fundamentów.

3. PID/LID – gwarantuje rekompensatę przy przyspieszonej degradacji modułów.

4. Odpowiedzialność środowiskowa (EIL) – finansuje rekultywację gruntu i ewentualne kary.

5. Cyber – zwrot kosztów forensic IT, odtworzenia ustawień SCADA i utraconych przychodów.

Uwzględnienie powyższych dodatków zwykle podnosi składkę jedynie o kilka procent, natomiast dramatycznie zmniejsza ryzyko, że inwestor zostanie z niepokrytymi stratami.

Likwidacja szkody krok po kroku – rola dobrej dokumentacji

1. Zgłoszenie – w ciągu 24 godzin wraz z raportem SCADA, zdjęciami z drona i danymi meteorologicznymi.

2. Ekspertyza – rzeczoznawca określa przyczynę i zakres uszkodzeń, broker pilnuje terminów.

3. Awanse – szybka zaliczka na zakup nowych modułów lub falowników.

4. Test wydajności – po naprawie instalacja ponownie przechodzi pomiary, aby potwierdzić odzysk mocy.

5. Rozliczenie końcowe – ubezpieczyciel dopłaca brakujący przychód z kontraktu PPA.

Praktyka pokazuje, że z udziałem brokera specjalizującego się w ubezpieczeniu farmy fotowoltaicznej czas od zgłoszenia do wypłaty końcowej można skrócić z dziewięćdziesięciu do około sześćdziesięciu dni.

Jak obniżyć składkę bez ograniczania zakresu

• System monitoringu wizyjnego z analizą AI – mniejsze ryzyko kradzieży modułów.

• Dronowa termografia co kwartał – wczesne wykrycie hot‑spotów obniża szkodowość.

• Umowa O&M 24/7 – szybka reakcja serwisu skraca przerwy w pracy.

• Regularna aktualizacja sumy ubezpieczenia – dopasowanie do spadających cen paneli, by nie przepłacać.

Towarzystwa ubezpieczeniowe premiują inwestorów, którzy mogą wykazać aktywny program prewencyjny.

Studium przypadku – farma 8 MW, woj. zachodniopomorskie

W lipcu silna nawałnica zerwała część konstrukcji i uszkodziła 11 % modułów. Dzięki temu, że ubezpieczenie farmy fotowoltaicznej obejmowało klauzulę business interruption oraz szybką wypłatę awansów, inwestor zamówił nowe panele przed szczytem sezonu budowlanego. Odszkodowanie w wysokości 2,1 mln zł pokryło naprawę i utracone przychody – IRR projektu pozostał praktycznie niezmieniony.

Podsumowanie

Dobrze zaprojektowane ubezpieczenie farmy fotowoltaicznej to nie koszt, lecz inwestycja w stabilność finansową projektu. Chroni ono majątek przed zdarzeniami losowymi, zabezpiecza przepływy pieniężne w razie przestoju, pomaga spełnić wymogi banków i uspokaja udziałowców. Dowiedz się wiecej na: cbig.eu